Sociaal-cultureel volwassenenwerk Amateurkunsten Lokaal Cultuurbeleid Participatiebeleid Circus in Vlaanderen Vlaamse Gebarentaal Internationaal Tewerkstelling Beleidsdocumenten Begroting
Onderzoek
Medailles en Nationale Orden Publicaties

Visitatie- en beoordelingsprotocol




Visitatie- en beoordelingsprotocol

In het protocol licht de Adviescommissie Sociaal-Cultureel Volwassenenwerk haar visie toe op het evaluatie- en beoordelingsproces van de organisaties. Het protocol bepaalt de aanpak van de commissies en de wijze waarop de evaluatie- en beoordelingscriteria tijdens de evaluatie en beoordeling aan bod komen en onderdeel vormen van het visitatieverslag en het subsidieadvies.

Visitatie- en beoordelingsprotocol (PDF)

Beoordelingselementen

De basis voor de evaluatie en de beoordeling zijn de inhoudelijke en zakelijke beoordelingselementen en de onderliggende criteria zoals ze in het decreet en het uitvoeringsbesluit zijn bepaald. Per criterium doet de commissie een uitspraak of de werking van de organisatie op dat criterium voldoet, ten dele voldoet of onvoldoende is. Om de achterliggende betekenis bij de beoordelingselementen en criteria meer te kaderen, kunnen organisaties en deskundigen een beroep doen op de memorie bij het decreet van 4 april 2003 en het decreet van 17 juli 2017.

Overzicht beoordelingselementen en criteria (PDF)

De waarderende benadering legt de focus op troeven en succeservaringen

Zowel de evaluatiecommissie als de beoordelingscommissie vertrekken vanuit de waarderende benadering. Deze benadering legt de focus op troeven en succeservaringen en is gericht op groei en ontwikkeling. Dit is anders dan de gangbare gewoonte om eerst te focussen op het probleem, dit grondig te analyseren en het vervolgens op te lossen.

De kwaliteitscultuur geeft richting aan het visitatie- en beoordelingsproces

In het totale proces van beoordelen en evalueren staat de aanwezige kwaliteitscultuur in de sociaal-culturele volwassenenorganisaties centraal. De vijf aspecten van de kwaliteitscultuur vormen het richtinggevend kader voor de deskundigen en zorgen ervoor dat ze op een gelijkaardige manier tot gemotiveerde uitspraken komen over de organisaties.

Een eerste aspect van een kwaliteitscultuur is de manier waarop de missie en de visie van de organisatie leeft en gestalte krijgt in de werking van de organisatie. Weten de professionals en de vrijwilligers waarvoor hun organisatie staat, wat de organisatie wil bijdragen aan de samenleving? Maken ze op basis van hun missie en visie een aansluiting op de maatschappelijke actualiteit?

Een tweede aspect van een kwaliteitscultuur is de zakelijke duurzaamheid van sociaal-culturele volwassenenorganisaties. Zetten ze voldoende in op financiële duurzaamheid? Werkt het management en bestuur volgens de principes van 'goed bestuur'? Hanteren de organisaties een duurzaam personeelsbeleid? Andere elementen van zakelijke duurzaamheid zijn: aandacht voor milieu, mobiliteit, intellectuele eigendomsrechten, eerlijke handel, duurzaam aankopen, eerlijke concurrentie, diversiteit… En tot slot: wordt er gewerkt vanuit de houding om het zakelijke af te stemmen op de inhoudelijke ambities van de organisaties?

Een derde aspect van kwaliteitscultuur is kritische reflectie. Heeft de organisatie een cultuur die gericht is op permanente versterking en ontwikkeling van de organisatie? Reflecteert ze kritisch over de eigen werking en gaat ze aan de slag met de resultaten van deze reflectie? Waar wil de organisatie op lange termijn staan?

Een vierde aspect van kwaliteitscultuur gaat om de verbinding van organisaties met hun interne en externe omgeving. Participatieve verbinding houdt in dat omringende organisaties en stakeholders een echte betekenis krijgen in de werking van de organisatie, doordat men vertrekt vanuit de principes van afstemming, gedeelde ambities, inspiratie of zelfs samenwerking.

Het vijfde en laatste aspect van kwaliteitscultuur is innovatie. In een samenleving die voortdurend verandert, moeten organisaties nieuwe antwoorden vinden op de gestelde uitdagingen, zeker daar waar de oude antwoorden niet langer werken. Daarbij gaan ze op zoek naar creatieve verbindingen van ideeën, mensen, samenwerkingsverbanden en netwerken om vernieuwing mogelijk te maken op het vlak van inhouden, methoden, manieren van werken.

Hoe kan je het onderscheid maken?

Met de waarderende benadering als uitgangspunt en de kwaliteitscultuur als kader moeten de visitatie- en beoordelingscommissies er toe komen om een onderscheid te maken tussen sociaal-culturele volwassenenorganisaties die kwalitatief sterk werken en organisaties die niet aan die standaard voldoen. De middelen van de Vlaamse overheid kunnen op die manier optimaal ingezet worden om de doelstelling van het decreet te realiseren en de kwaliteit van de sector te bewaken en verder te ontwikkelen.

Meer inspiratie nodig?

Hoe ging het beoordelingsproces eraan toe bij het Kunstendecreet? Delphine Hesters maakte een analyse over de adviesronde binnen het Kunstendecreet van 2005. In het artikel tracht ze in kaart te brengen wat de invulling en de inzet is van de beoordelingscriteria. Ze formuleert daarbij een aantal ideeën over hoe de kwaliteit van het beoordelingsproces verbeterd kan worden.

Beoordelingsproces Kunstendecreet Delphine Hesters (PDF)