Subsidies
Landelijk georganiseerde jeugdverenigingen Cultuureducatieve verenigingen Verenigingen informatie en participatie Politieke jongerenbewegingen Experimentele projecten Projectoproepen Jeugdhuizen Internationale projecten Jeugdverblijfcentra Brede school Organisaties kansengroepen Grootschalige jeugdevenementen Verenigingen met bijzondere opdracht Tewerkstelling
Lokaal en bovenlokaal jeugdbeleid Kadervorming en attesten Vlaams jeugd- en kinderrechtenbeleid Kinderrechten Internationale samenwerking Uitleendienst Kampeermateriaal Begroting Onderzoek Beleidsdocumenten Fiscale aftrek kinderopvang Publicaties Parlementaire vragen en initiatieven

Integriteit

07.03.2019 | Integrale aanpak van Vlaamse Regering tegen pesten en geweld

Kinderen en jongeren worden vaak met geweld geconfronteerd- zowel online, op school, thuis, als in hun vrije tijd. Dat blijkt uit wetenschappelijk onderzoek naar geweld bij 1.713 kinderen en jongeren, dat werd verricht op vraag van de Vlaamse ministers van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin, Onderwijs, Jeugd en Sport. De onderzoekers pleiten voor meer samenwerking tussen de verschillende diensten die met kinderen en jongeren in aanraking komen. Daarnaast is sensibilisering nodig over de mogelijke hulpkanalen, zodat kinderen en jongeren, maar ook hun ouders weten waar ze terechtkunnen met vragen over geweld.

“Bijna 7 op 10 minderjarigen geeft aan dat hij of zij het voorbije jaar minstens &eacute&eacuten keer vernederd of gediscrimineerd werd op school. De helft zegt dat dit gebeurt in het eigen gezin. Bijgevolg merken we dat een verhoogde aandacht voor pesten en cyberpesten nodig is”, zegt onderzoekscoördinator Anne Groenen van de hogeschool UCLL. Ze wijst erop dat de aanpak van het probleem moet vertrekken van een geïntegreerde samenwerking over de beleidsdomeinen heen.

Integrale aanpak

Bij de praktische uitwerking van zo’n geïntegreerde en beleidsdomeinoverschrijdende aanpak speelt hulplijn 1712 een cruciale rol en is er nood aan een continue afstemming met initiatieven zoals nupraatikerover.be, Awel, WAT WAT. De Vlaamse Regering lanceerde dit onderzoek in het kader van een geïntegreerde en beleidsdomeinoverschrijdende aanpak.

1712 richt zich naar kinderen en jongeren die te maken krijgen met geweld, ongeacht in welke context dit geweld voorkomt. De Vlaamse Regering wil de hulplijn verder verankeren in het hulpverleningslandschap en nog kindvriendelijker maken. 1712 moet voor kinderen en jongeren een belangrijk kanaal zijn en ook voor hen als een wegwijzer dienen voor vragen over geweld en grensoverschrijdend gedrag.

Het is belangrijk dat slachtoffers of hun ouders of leerkrachten weten dat er een instantie bestaat waar ze met vragen terechtkunnen. Naast 1712 doen kinderen en jongeren ook een beroep op speciaal voor hen ontwikkelde initiatieven zoals Awel en nupraatikerover.be, dat recent een campagne startte. Zo werd Awel in 2018 meer geconsulteerd via chat, e-mail en telefoon, goed voor een stijging van gemiddeld 17% ten opzichte van 2017. Ook het platform WAT WAT werd opgericht om jongeren te informeren en toe te leiden naar gepaste hulp op een toegankelijke manier. Afstemming tussen en positionering van deze initiatieven blijft uiteraard nodig.

Uit het jaarverslag van 1712 blijkt dat de hulplijn de voorbije jaren steeds meer bekendheid heeft verworven. In 2013 ontving de hulplijn 3.250 oproepen, in 2017 steeg dit aantal naar 4.812 oproepen. Uit de cijfers blijkt dat ruim 62% van alle geregistreerde problematieken over kindermishandeling gaat.

Om kinderen die met geweld te maken krijgen op te roepen hierover te spreken met iemand in hun omgeving en om de toeleiding van kinderen naar 1712 te verbeteren, komt er tijdens de krokusvakantie in maart een campagne over omgaan met fysiek en mentaal geweld in samenwerking met de bekende Ketnetgezichten, Céline Verbeeck en Amir Motaffaf. De campagne is gericht op de doelgroep van kinderen en jongeren tot 12 jaar. Daarnaast wordt een chatfunctie gestart waarmee de lijn voor kinderen en jongeren toegankelijker wordt gemaakt.

Cyberpesten

Het onderzoek bracht ook voor het eerst in kaart in welke mate Vlaamse kinderen en jongeren tussen 10 en 18 jaar worden geconfronteerd met cybergeweld. 54% van de jongeren gaf aan de afgelopen zes maanden slachtoffer te zijn geweest van cyberpesten. Ze rapporteerden geconfronteerd te zijn geweest met online scheldpartijen (37%), roddelen (30%) en leugens verspreiden (24%). Ongeveer 1 op 10 (11,7%) werd online bedreigd. Meisjes (59%) zijn vaker slachtoffer van cyberpesten. Leerlingen uit het bso, buso en tso komen vaker in aanraking met cyberpestgedrag. Naast slachtoffer zijn jongeren ook vaak dader. Ruim 60% van de kinderen die rapporteren slachtoffer te zijn, stelden de afgelopen 6 maanden zelf ook minstens een vorm van cyberpestgedrag.

UCLL maakte daarom een ‘Roadmap Cyberpesten’ op. Onderzoekster Sara Van Haeken: “In de Roadmap worden de mogelijke dynamieken die spelen in een cyberpestsituatie verhelderd. We geven ook inspirerende voorbeelden over hoe je met deze dynamieken aan de slag kan.” De roadmap wordt ter beschikking gesteld van leerkrachten.

Meer informatie kan u vinden in het eindrapport.

10.07.2018 | Preventie en aanpak van seksueel grensoverschrijdend gedrag - Voorstel van resolutie

Een aantal Vlaamse Parlementeleden diende op 20 juni 2018 een voorstel van resolutie in rond preventie en aanpak van grensoverschrijdend gedrag. Grensoverschrijdend gedrag omvat elk verbaal, non-verbaal of lichamelijk gedrag met als doel/gevolg de waardigheid van een persoon aan te tasten of een kwetsende en/of bedreigende omgeving te creëren. Het gaat dus om een aantasting van de fysieke, psychische en/of seksuele integriteit.

De laatste tijd zijn zowel in eigen land al in het buitenland verschillende getuigenissen over grensoverschrijdend gedrag opgedoken. Die tonen aan dat het om een wijdverspreid probleem gaat. Volgens de parlementsleden is er niet alleen nood aan algemene beleidsaandacht voor de problematiek, maar ook aan een gedifferentieerd beleid op het niveau van de verschillende domeinen, verschillende sectoren en op maat van verschillende doelgroepen. De indieners vinden bovendien dat er een structurele, duurzame en continu gemonitorde aanpak moet komen. Daarom vragen ze de Vlaamse Regering in de resolutie om

  • meer in te zetten op preventie
  • meer in te zetten op een veilige omgeving
  • meer in te zetten op hulpverlening
  • te kiezen voor een aangepaste bestraffing
  • te kiezen voor monitoring

Voorstel van resolutie van Imade Annouri, Katia Segers, Elke Van den Brandt, Bert Moyaers, Bart Caron en Tine Soens betreffende de preventie en aanpak van seksueel grensoverschrijdend gedrag (pdf)


16.03.2018 | Vragen over grensoverschrijdend gedrag? Ga naar grenslijn.be

De Vlaamse Regering lanceert vandaag grenslijn.be, een nieuwe website die alle expertise en informatie over grensoverschrijdend gedrag bundelt. De website mikt vooral op vrijwilligers en professionals die met kinderen werken.

Grenslijn.be is voor alle duidelijkheid geen meldpunt voor grensoverschrijdend gedrag, maar een plek waar je terechtkunt als je op zoek bent naar informatie over de problematiek. Dat kan gaan om verduidelijkende artikels, diepgaande publicaties of werkmaterialen die meteen bruikbaar zijn in de praktijk.

De website is een gezamenlijk initiatief van de Vlaamse ministers Sven Gatz (Jeugd), Hilde Crevits (Onderwijs), Philippe Muyters (Sport) en Jo Vandeurzen (Welzijn). Het idee erachter is dat de informatie nu te versnipperd is en beter gebundeld kan worden op één platform.

Themabeheerders

De kennis wordt aangeleverd door verschillende themabeheerders die specifieke expertise hebben over een deelaspect van grensoverschrijdend gedrag. Zo wordt het thema agressie beheerd door Icoba, discriminatie door Unia, kindermishandeling door het Vlaams ExpertiseCentrum Kindermishandeling, online risico’s door Mediawijs, pesten door Tumult, seksueel grensoverschrijdend gedrag door Sensoa en welbevinden door het Vlaams Instituut Gezond Leven.

Iedereen kan terecht op de website, maar het is in de eerste plaats bedoeld voor vrijwilligers en professionals die werkzaam zijn in het jeugdwerk, de sportsector, de kinderopvang, de jeugdhulp of het onderwijs. Grenslijn.be wil hen ondersteunen om gepast te reageren op grensoverschrijdend gedrag.


9 november 2017: startmoment aanspreekpunten integriteit Jeugd

Op 9 november vond het startmoment voor de Aanspreekpunten Integriteit (API) in jeugdorganisaties plaats. De Vlaamse overheid vraagt immers aan alle organisaties die met kinderen en jongeren werken, om een zo'n aanspreekpunt aan te duiden, dit in het kader van het Vlaams Actieplan Integriteit.

Op het startmoment lichtten we toe wat dat voor een jeugdorganisatie kan betekenen. Het infomoment was bedoeld voor coördinatoren en kandidaat-aanspreekpunten integriteit, beroepskrachten en vrijwilligers van jeugdorganisaties.

Vooronderzoek

Om een adequaat beeld te krijgen van wat het jeugdwerk vindt van de vraag om op bovenlokaal niveau een aanspreekpunt aan te duiden, houden we een vooronderzoek waarin we peilen naar diverse houdingen en attitudes rond integriteit in jouw jeugdorganisatie. We vroegen aan 109 verenigingen (landelijk georganiseerde jeugdverenigingen, cultuureducatieve verenigingen en verenigingen informatie en participatie) hiertoe een online vragenlijst in te vullen.
Bekijk de resultaten van deze bevraging (.pdf)

Nam jouw vereniging nog niet deel aan het vooronderzoek? Dat kan nog steeds. Het invullen van deze beperkte vragenlijst neemt maar enkele minuten in beslag.

Programma startmoment

9.15 u Onthaal
9.30 u Inleidend woord door Filip Michiels
Raadgever Vlaams Minister van Cultuur, Media, Jeugd en Brussel Sven Gatz
9.45 u

Aanspreekpunten Integriteit?!
Toelichting door Joost Van Haelst, afdeling Jeugd (Dep CJM) & Vincent Engelbos, Jong & Van Zin

10.15 u Vragen?
10.30 u

Ronde tafel met inspirerende verhalen:

  • Ans Oomen, stafmedewerker vorming en expertisecentrum Wel Jong Niet Hetero
  • Els Van Doren, nationaal proost en aanspreekpunt Pesten Chirojeugd Vlaanderen
  • Koen van Kerschaever, pedagogisch medewerker TOP Vakantie
  • Lode Grossen, manager Gymnastiekfederatie Vlaanderen

Moderator: Katrien Vissers (Tumult)

11.15 u Pauze - Keuze werkgroepen ronde 1 en 2
In de werkgroepen ga je aan de slag met een van de vier experten uit de praktijk: Ans Oomen, Els Van Dooren, Koen van Kerschaever en Lode Grossen. Met deze info kan je later zelf aan de slag in je eigen organisatie.
11.20 u Thematische werkgroep - ronde 1
11.55 u Thematische werkgroep - ronde 2
12.30 u Netwerklunch


Gezamenlijke aanpak Welzijn, Onderwijs, Jeugd en Sport

In september 2011 (legislatuur 2009-2014) spraken de Vlaamse ministers van Welzijn, Onderwijs, Jeugd en Sport af om een gezamenlijke aanpak van seksueel misbruik te ontwikkelen. Seksueel misbruik komt immers in alle contexten voor. Het rapport Adriaenssens over seksueel misbruik in een pastorale relatie van 2010 bracht mistoestanden in de kerk aan het licht. Toch mogen we ook niet blind zijn voor problemen rond seksueel misbruik van minderjarigen in andere sectoren van de samenleving. Een doelgerichte aanpak van kindermishandeling en kindermisbruik vereist een beleidsdomeinoverschrijdende samenwerking.

In januari 2016 werd overeengekomen om de aanpak te verruimen. Centraal werd de bevordering en bescherming van de fysieke, psychische en seksuele integriteit van de minderjarige in de jeugdhulp en de kinderopvang, het onderwijs, de jeugd- en de sportsector gesteld.

De omvang en de impact van geweld op kinderen en jongeren maken het ook noodzakelijk verdere stappen te zetten in de preventie en aanpak van de problematiek. De bundeling van krachten tussen de verschillende beleidsdomeinen en het realiseren van een transversale aanpak vormen daarbij belangrijke aandachtspunten.

De nieuwe aanpak is gebaseerd op vier pijlers:

  1. Kennisverruiming en kennisdeling m.b.t. geweld op kinderen en jongeren
  2. Algemene ondersteunende en sensibiliserende acties naar de brede bevolking ter bescherming van de integriteit van minderjarigen
  3. Adequaat en gepast omgaan met de integriteit van minderjarigen en met grensoverschrijdend gedrag en misbruik van kinderen en jongeren in de betrokken sectoren
  4. Aanbieden van gepaste ondersteuning en hulp een minderjarige slachtoffers en daders van grensoverschrijdend gedrag en misbruik

Kennisverruiming en kennisdeling m.b.t. geweld op kinderen en jongeren

Het onderzoek 'Geweld, gemeld, geteld' van het Kinderrechtencommissariaat bracht de realiteit van psychisch, lichamelijk en seksueel geweld tegen kinderen en jongeren thuis, op school, in de vrije tijd in beeld. 2000 jongeren kwamen daarbij aan het woord. Kinderen en jongeren zoeken hoofdzakelijk hulp in hun directe omgeving als ze het slachtoffer worden van geweld. Waar ze professionele hulp kunnen zoeken, is niet bij alle kinderen en jongeren, laat staan hun ouders of begeleiders, gekend.

Het vervolgwetenschappelijk onderzoek m.b.t. geweld op kinderen en jongeren is eind 2016 opgestart op basis van een overheidsopdracht die door het departement Welzijn, Volksgezondheid en Gezin gegund werd aan UC Limburg, campus Diepenbeek. De oplevering van het eindrapport wordt verwacht tegen het najaar 2018.

Een tweede actie betreft de ontwikkeling van een Vlaams kennisplatform integriteit. Dit gebeurt door het Steunpunt Algemeen Welzijnswerk met de Ambrassade als onderaannemer.

De opdracht betreft: 'Het bundelen, ontsluiten en beheren van informatie in een beleidsdomein-overstijgend kennisplatform met als doel vrijwilligers en professionals te ondersteunen om het algemeen welbevinden van minderjarigen te verhogen en adequaat om te gaan met fysiek, psychisch en seksueel grensoverschrijdend gedrag en geweld in elke setting van welzijn, onderwijs, jeugd en sport'. Het 'Kennisplein' van het Steunpunt Algemeen Welzijnswerk vormt de sokkel voor de ontwikkeling van dit kennisplatform. Het kennisplein wordt eind december 2017 gelanceerd.

Ten derde werd overleg gepleegd tussen de afdeling Jeugd (dep. CJM), het departement Onderwijs en Vorming, Jong & Van Zin en de Vlaamse Scholierenkoepel om expertise over peer support uit te wisselen.

Algemene ondersteunende en sensibiliserende acties naar de brede bevolking ter bescherming van de integriteit van minderjarigen

Er werd ingezet op het vergroten van de toegankelijkheid van de 1712 voor minderjarigen via de verdere bekendmaking van het kindvriendelijke 1712 met, daaraan gekoppeld de bekendmaking van de aparte websites voor kinderen (-12jarigen) en jongeren (+12jaar). Ook vanuit Jeugd werd actief meegewerkt aan de bekendmaking van 1712.

De jeugdorganisatie Tumult wordt ondersteund voor de coördinatie van het Vlaams Netwerk Kies kleur tegen Pesten. Het netwerk organiseert onder meer de Vlaamse Week tegen Pesten, die altijd plaats vindt in de week voor de krokusvakantie. In 2018 is dat van vrijdag 2 tot vrijdag 9 februari.

Adequaat en gepast omgaan met de integriteit van minderjarigen en met grensoverschrijdend gedrag en misbruik van kinderen en jongeren in de betrokken sectoren

Jong & Van Zin organiseert vorming om vrijwilligers en professionals bewust te leren omgaan met seksueel getinte situaties in een jeugdwerkcontext. Het vlaggensysteem (N)Iets mis mee?! Omgaan met seksueel grensoverschrijdend gedrag in het jeugdwerk werd eind september 2015 geactualiseerd met onder meer nieuwe situaties in de context van nieuwe media.

Via het spel Oké?! van Jong & Van Zin kan je het thema seksueel grensoverschrijdend gedrag met jongeren ter sprake brengen. De doelgroep is 12-16 jaar. De uitgave van 2013 werd in 2016 geactualiseerd. Verder kan verwezen worden naar Raamwerk seksualiteit en beleid. Kwaliteit, preventie en reactie in jouw organisatie. Versie voor de jeugdsector (Sensoa en Child Focus, 2012).

Aanbieden van gepaste ondersteuning en hulp een minderjarige slachtoffers en daders van grensoverschrijdend gedrag en misbruik

Voor gepaste ondersteuning en hulp kun je terecht bij:

  • Awel luistert naar alle kinderen en jongeren met een vraag, een verhaal en/of een probleem. Awel is bereikbaar via telefoon (tel. 102), elke dag van 16u tot 22u, behalve op zon- en feestdagen. Via: E-mail: brievenbus@awel.be. Via chat: www.awel.be elke dag van 18u tot 22u, behalve op zon- en feestdagen en op het forum van Awel
  • 1712 is er voor: kinderen, jongeren en volwassene. 1712 is er voor elke vraag over elke vorm van geweld of misbruik. Niet alleen lichamelijk geweld. Ook psychisch, economisch of seksueel geweld. De 1712 is er voor slachtoffer en dader, jongen en meisje, man en vrouw, homo en hetero. De 1712 is elke werkdag, van maandag tot vrijdag, van 9 tot 17 uur bereikbaar. Het gesprek is gratis. Het gesprek is discreet: jouw oproep naar 1712 verschijnt niet op de telefoonrekening en je hoeft niet te zeggen wie je bent.
  • de chatbox www.nupraatikerover.be van de Vertrouwenscentra Kindermishandeling. Als minderjarige kan je anoniem chatten met een gespecialiseerde medewerker op maandag- en dinsdagavond van 18u30 tot 21u30 en op woensdag- en donderdagavond van 19u tot 22u. Je kan er terecht met vragen over seksueel misbruik? Word je seksueel lastig gevallen? Word je vaak uitgescholden? Is er iemand die je fysiek pijn doet?
  • Child Focus, Stichting voor Vermiste en Seksueel Uitgebuite Kinderen, gratis noodnummer 116 000, 24/24, 7/7. Iedereen kan hier terecht om een verdwijning, een internationale kinderontvoering door een ouder of een situatie van seksuele uitbuiting van een minderjarige te melden
  • een Centrum voor Algemeen Welzijnswerk of de jongerenafdeling JAC. Je kan mailen, chatten, bellen met of langsgaan
  • Naast deze kanalen en openingsuren, kan je terecht bij Tele-Onthaal op het nummer 106, 24 uur op 24 uur, 7 dagen op 7 bereikbaar, of elke avond (en woensdagnamiddag al vanaf 15u) via chat.

In een levensbedreigende situatie: bel de politie op het nummer 101.
Voor dringende medische hulp: bel het noodnummer 112.

Stop it Now! wil preventieve hulp bieden aan mensen met pedofiele gevoelens en hun naasten. Maak je je zorgen over je eigen gevoelens of gedrag of maak je je zorgen over de gevoelens of het gedrag van iemand in je directe sociale omgeving? Bel Stop it Now! op het nummer 0800 200 (dinsdag 15u-19u, woensdag 9u30-12u30 & vrijdag 13u-16u) of neem contact op via e-mail: vragen@stopitnow.be.

Vrouwelijke genitale verminking is elke ingreep die leidt tot een gedeeltelijke of een volledige verwijdering van de externe geslachtsorganen van de vrouw, of elke andere verwonding van het vrouwelijke geslachtsorgaan om culturele, religieuze of niet-therapeutische redenen. De ingreep is strafbaar in ons land.

Meer informatie vind je bij de volgende verenigingen: